Strona internetowa miłośników Iłży

Msza Partyzancka

Zbiórka pocztów sztandarowych przed mszą, 04.10.2009 r. (fot. P.N.)

Odkąd sięgam pamięcią w pierwszą niedzielę października w iłżeckim kościele odbywała się tzw.  Msza Partyzancka.  Pomysł organizowania nabożeństwa narodził się w kręgu żołnierzy AK, którzy chcieli wspólnie modlić się  za swoich kolegów poległych w bitwie pod Piotrowym Polem 1-3 października 1944 r. Bardzo szybko okazało się, że msza stała się nie tylko spotkaniem modlitewnym ale wydarzeniem patriotycznym i politycznym. Była okazją do wygłaszania kazań i przemówień,  które często miały charakter  „wrogi” wobec ludowego państwa.  Uczestnicy uroczystości zjeżdżali się z całej Polski. Szczególnym gościem był zawsze Antoni Heda „Szary”, który był niejako reprezentantem i ikoną  partyzantów. W latach 70.  AK przedstawiana była jeszcze jako organizacja gorsza od AL czy GL,  już nie reakcyjna (zaplute karły reakcji) ale bierna w walce z niemieckim okupantem  – stojąca  z bronią u nogi w chwili gdy formacje ludowe krwawiły w bezpardonowych zmaganiach o wolność i niepodległość.

Tak szczególna msza wymagała przygotowań. W kościele wykonywano  skromną dekorację. Najczęściej był to brzozowy krzyż z zatkniętym na jego szczycie, lub położonym pod nim  hełmem żołnierza polskiego z 1939 r. Tłem inscenizacji były flagi lub tkaniny w barwach narodowych.

Msze partyzanckie mobilizowały  także czynniki partyjno-państwowe, których służby na tę okazję planowały i wdrażały  w życie działania operacyjne.    Ciągle władza ludowa bała się mężczyzn,  w  większości 50-60 letnich, którzy mimo 30 lat PRL-u  byli nadal  niepokorni i myśleli swoje.

Poniżej zamieszczono odpis dokumentu z akt IPN z teczki: Sprawa operacyjnego sprawdzenia krypt. „Zjazd”, który obrazuje czynności przygotowawcze służb do uroczystości partyzanckich w 1977 r.

 

            Radom 29.09.1977 r.

Tajne spec. Znaczenia

Egz.  poj.

  

Plan zabezpieczenia spotkania byłych członków

AK w Piotrowym Polu w dniu 2 X 1977 r.

 

             Z uzyskanych informacji od TW. ps. „M-2” wynika, że w dniu 2 X 1977 r. około godziny 10:00 odbędzie się spotkanie byłych członków AK z oddziału „Potoka” w Piotrowym Polu . Spotkanie to będzie poprzedzone mszą, która odbędzie się w kościele w Iłży o godz. 10:00. Po mszy uczestnicy udadzą się na pobliski cmentarz skąd wyjadą na Piotrowe Pole gdzie przy pomniku będą śpiewać pieśni partyzanckie oraz wspomnienia byłych członków AK z lat okupacji. Obelisk ten postawiono ku czci poległych 46 partyzantów z oddziału  „Potoka” oraz 10 nieznanych partyzantów radzieckich. Bitwa ta odbyła się 3 października 1944 roku. Uroczystości  rocznicowe dla uczczenia tej bitwy obchodzone są rokrocznie w pierwszą niedzielę października.

Ponieważ w spotkaniu tym biorą udział ludzie, którzy znani nam są z negatywnej postawy  do polityki partii i rządu należy przypuszczać, że spotkanie to może być wykorzystane de celów propagandowych , wrogich naszemu ustrojowi. Wobec tego zachodzi konieczność operacyjnego zabezpieczenia spotkania w Piotrowym Polu.

  1. Ustalenie byłych członków AK z terenu województwa radomskiego biorących udział w spotkaniu.
  2. Zabezpieczenie przebiegu spotkania w Piotrowym Polu oraz ustalenie osób występujących z wrogiej pozycji w czasie spotkania.
  3. Ustalenie numerów rejestracyjnych samochodów osób biorących udział w spotkaniu.

 W celu realizacji w/w kierunków planuje się następujące przedsięwzięcia operacyjne :

  1. W związku z tym, że w intencji poległych członków AK odbędzie się msza  o godz. 10:00 w kościele parafialnym w Iłży, zabezpieczyć operacyjnie mszę i kazanie.

 Wykona: ppor.  A….  K….

        2. Uzgodnić z Naczelnikiem Wydziału „B” KWMO w Radomiu oddelegowanie pracownika do udokumentowania w postaci zdjęć                       uczestników imprezy, zdjęć samochodów z uwzględnieniem ich tablic rejestracyjnych.

 

Wykona: ppor. A… K…

 

  1. Wejść w porozumienie z władzami politycznymi i administracyjnymi Gminy Iłża celem ustalenia jakie posiadają rozeznanie na temat organizowanego spotkania.

 

Wykonanie: ppor. A… K…

  

  1. Sprawdzić w Wydziale Spraw Wewnętrznych Urzędu Wojewódzkiego w Radomiu czy organizator zgłosił fakt odbycia zjazdu na terenie województwa.

 

Wykonanie: ppor. A… K…

 

 

 

St. inspektor Sekcji II Wydz. III

                                                                                                 [podpis nieczytelny] 

                                                                                                      ppor. A …   K….  

 

 

Paweł Nowakowski

Zdjęcie operacyjne (źródło: IPN)

Zdjęcie operacyjne, w środku Antoni Heda „Szary” (źródło: IPN)

Zdjęcie operacyjne, uczestnicy spotkania przy pomniku na Piotrowym Polu (źródło: IPN)

Zdjęcie operacyjne na Piotrowym Polu (źródło: IPN)

Msza Partyzancka 02.10.2011 (fot. P.N.)

Meldunek celebransowi (ks. Bogdan Przysucha), 04.10.2009 r. (fot. P.N.)

Uczestnicy mszy 02.10.2011 r. (fot. P.N.)

Złożenie wiązanek pod pomnikiem Szarego, 02.10.2011 r. (fot. P.N.)

Złożenie wieńców na mauzoleum, 04.10.2009 r. (fot. P.N.)

Przy pomniku, 02.10.2011 r. (fot. P.N.)